Jul 24, 2017

You Are Here: Home / 24 Jul 2017

บทความของศูนย์ฯผ่านสื่อวิทยุทางสถานีวิทยุจุฬาฯ คลื่น 101.5 MHz วันเสาร์ที่ 20 พฤษภาคม  2560

Categories: Tags:

 

สำหรับออกอากาศ วันเสาร์ที่ 20 พฤษภาคม 2560

จัดทำโดย ศูนย์ความเป็นเลิศด้านการจัดการสารและของเสียอันตราย (ศสอ.)

ข่าวสารความรู้ด้านสิ่งแวดล้อม ความรู้เรื่องถ่านไฟฉาย

ตอนที่ 3 : การสังเคราะห์ผงแม่เหล็กจากถ่านไฟฉายและการใช้ประโยชน์

สัปดาห์ที่แล้ว ศสอ. ได้นำเสนอเกี่ยวกับแนวทางในการนำถ่านไฟฉายใช้แล้วมาใช้ประโยชน์ โดยทีมวิจัยของมหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกล้าธนบุรี ซึ่งเป็นเครือข่ายหนึ่งของ ศสอ. ได้ทำการสังเคราะห์ผงแม่เหล็ก หรือเฟอร์โรแมกเนติกส์จากผงถ่านไฟฉายใช้แล้ว ในวันนี้เรามาติดตามดูกรรมวิธีการสังเคราะห์กันนะครับ
การสังเคราะห์เฟอร์โรแมคเนติกส์จากถ่านไฟฉายใช้แล้วจะเริ่มจากเปลี่ยนรูปของแมงกานีสและสังกะสี ให้แตกตัวเป็นไอออนอิสระ ด้วยการเติมกรดกำมะถัน หลังจากนั้นเติมเหล็กในรูปของเฟอรัสซัลเฟต ซึ่งเป็นสารเคมี ที่ใช้ในการผลิตน้ำประปา แล้วจึงเติมโซดาไฟ เมื่อแมงกานีส สังกะสี และเหล็กทำปฏิกิริยากัน จะได้ผลึกของเฟอร์โร แมกเนติกส์ที่ตกตะกอน นำมากรองด้วยกระดาษกรอง แล้วนำไปผึ่งให้แห้ง จากนั้นขูดผงแม่เหล็กออกจากกระดาษกรอง ผงแม่เหล็กที่ได้สามารถนำไปผสมปูนซีเมนต์ หรือสีน้ำ เพื่อใช้ในการเคลือบผิวหน้าของอิฐ นอกจากนี้ สีผสม ผงแม่เหล็กยังสามารถนำมาทาผนัง ทำเป็นผนังแม่เหล็กสำหรับติดข้อความ หรือแขวนลูกกุญแจ โดยไม่ต้องใช้เทปกาว หรือตอกตะปูแขวน และด้วยคุณสมบัติของเฟอร์โรแมกเนติกส์ที่เป็นแม่เหล็กอ่อนๆ ทนความร้อน ไม่ละลายน้ำ และเป็นแม่เหล็กที่มีทั้งขั้วเหนือและขั้วใต้ปนกัน จึงเหมาะที่จะนำมาเคลือบผิวหน้าอิฐทางเดินสำหรับนำทางคนพิการ
ประโยชน์ของผงถ่านไฟฉายใช้แล้ว นอกจากนำมาสังเคราะห์เป็นผงแม่เหล็กแล้ว ยังสามารถสังเคราะห์เป็นแมงกานีสไดออกไซด์ และสังกะสีออกไซด์บริสุทธิ์ นำมาผลิตถ่านไฟฉายได้ดังเดิม หรือใช้ประโยชน์ในด้านอื่นๆ เป็นการสร้างมูลค่าของเสียโดยการนำกลับมาใช้ประโยช์

สัปดาห์หน้า เราจะมาคุยกันต่อถึงโครงการดีๆ ในการนำผงเหล็กที่สังเคราะห์ได้มาทำแผ่นอิฐทางเดินสำหรับนำทางคนพิการกันนะครับ

บทความของศูนย์ฯผ่านสื่อวิทยุทางสถานีวิทยุจุฬาฯ คลื่น 101.5 MHz วันเสาร์ที่ 13 พฤษภาคม  2560

Categories: Tags:

 

บทวิทยุ รายการคุยกันสักนิด

สำหรับออกอากาศ วันเสาร์ที่ 13 พฤษภาคม  2560

จัดทำโดย ศูนย์ความเป็นเลิศด้านการจัดการสารและของเสียอันตราย (ศสอ.)

ข่าวสารความรู้ด้านสิ่งแวดล้อม ความรู้เรื่องถ่านไฟฉาย

ตอนที่ 2 : การนำถ่านไฟฉายใช้แล้วมาใช้ประโยชน์

เนื่องจากในปัจจุบันซากถ่านไฟฉายใช้แล้วซึ่งเป็นขยะอิเล็กทรอนิกส์ประเภทหนึ่ง มักจะถูกทิ้งปะปนไปกับขยะในครัวเรือนและเข้าสู่หลุมฝังกลบชุมชน และประเทศไทยยังไม่มีการนำถ่านไฟฉายกลับมารีไซเคิล ด้วยเหตุไม่คุ้มต่อการลงทุน ผศ.ดร. ธิดารัตน์ บุญศรี อาจารย์ภาควิชาวิศวกรรมสิ่งแวดล้อม คณะวิศวกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกล้าธนบุรีและทีมวิจัย ซึ่งเป็นเครือข่ายของศูนย์ความเป็นเลิศด้านการจัดการสารและของเสียอันตราย เล็งเห็นถึงปัญหาจากขยะถ่านไฟฉายใช้แล้วในประเทศไทย ซึ่งมีปริมาณไม่ต่ำกว่า 3,400 ตันในปัจจุบัน หรือเฉลี่ย 4 ก้อนต่อคนต่อปี หากขยะถ่านไฟฉายเหล่านี้ถูกทิ้งรวมกับขยะทั่วไป จะสามารถสร้างปัญหามลพิษ ในสิ่งแวดล้อมและทำให้สูญเสียแร่ธาตุต่างๆ จึงได้ทำการศึกษาวิจัยเกี่ยวกับการรีไซเคิลถ่านไฟฉาย โดยการสังเคราะห์ผงแม่เหล็กจากถ่านไฟฉายเพื่อทำอิฐทางเดินแม่เหล็กและไม้เท้านำทางผู้พิการทางสายตา และจากการศึกษาพบว่า ถ่านไฟฉายที่เราใช้กันส่วนใหญ่จะเป็นถ่านอัลคาไลน์ หรือถ่านคาร์บอน-สังกะสี โดยถ่านไฟฉาย 1 ก้อนจะประกอบด้วยปลอกหุ้มที่ทำจากแผ่นเหล็กหรือแผ่นสังกะสี ส่วนขั้วของถ่านนั้น หากเป็นถ่านอัลคาไลน์ จะเป็นตะปูทองแดงกับแผ่นสังกะสี และหากเป็นถ่านคาร์บอน-สังกะสี จะเป็นขั้วแกรไฟต์กับแผ่นสังกะสี ส่วนประกอบภายในของถ่านแต่ละก้อน จะเป็นผงถ่านไฟฉายซึ่งมีทั้งผงถ่านคาร์บอน, แมงกานีส และสังกะสี ทั้งนี้ ถ่านไฟฉาย 1 ก้อนนั้น สามารถนำมารีไซเคิลได้ครบทุกส่วน แต่ผงถ่านที่มีทั้งแมงกานีสและสังกะสีจะเป็นองค์ประกอบหลัก และจากการวิจัยพบว่าสามารถนำมาใช้สังเคราะห์ “เฟอร์โรแมกเนติกส์” ซึ่งเป็นแม่เหล็กที่เป็นผง มีสนามแม่เหล็กอ่อนๆ ไม่ละลายน้ำ และทนความร้อน

สัปดาห์หน้ามาติดตามดูวิธีการสังเคราะห์เฟอร์โรแมกเนติกส์จากผงถ่านไฟฉายกันนะครับ

บทความของศูนย์ฯผ่านสื่อวิทยุทางสถานีวิทยุจุฬาฯ คลื่น 101.5 MHz วันเสาร์ที่ 6 พฤษภาคม  2560

Categories: Tags:

 

บทวิทยุ รายการคุยกันสักนิด

สำหรับออกอากาศ วันเสาร์ที่ 6 พฤษภาคม  2560

จัดทำโดย ศูนย์ความเป็นเลิศด้านการจัดการสารและของเสียอันตราย (ศสอ.)

ข่าวสารความรู้ด้านสิ่งแวดล้อม ความรู้เรื่องถ่านไฟฉาย

ตอนที่ 1 : องค์ประกอบและอันตรายจากถ่านไฟฉายใช้แล้ว

 วันนี้ ศสอ. จะนำเสนอเรื่องราวใกล้ตัวที่หลายๆ คนมักจะรู้สึกสงสัยกันนะครับ นั่นคือ ถ่านไฟฉายที่ใช้แล้วเป็นอันตรายหรือไม่? คำตอบคือ ถ่านไฟฉายที่เราใช้ในชีวิตประจำวันนั้นมีหลายชนิด แต่ที่เป็นอันตรายคือ ถ่านแบบชาร์จไฟใช้ใหม่ได้  ซึ่งมีสารอันตราย อันได้แก่ นิกเกิล แคดเมียม และลิเธียม เป็นองค์ประกอบ  ถ้าสังเกตจากฉลากจะเห็นคำดังกล่าวปรากฏอยู่ โดยมีตัวย่อว่า NiCd, NiMH, Li-ion และ Li-ion polymer  ส่วนถ่านไฟฉายที่ไม่เป็นอันตรายคือ ถ่านอัลคาไลน์ และถ่านคาร์บอน-สังกะสี ซึ่งมีแมงกานีสและสังกะสี เป็นองค์ประกอบหลัก ทั้งนี้ แมงกานีสและสังกะสีนับว่าเป็นแร่ที่มีความเป็นพิษต่ำ คำถามคือ น้ำกรดที่เยิ้มออกมาจากถ่านอัลคาไลน์ หรือถ่านคาร์บอน-สังกะสีใช้แล้ว มีอันตรายหรือไม่? คุณผู้ฟังครับ น้ำที่เยิ้มออกมานั้นเกิดจากปฏิกิริยาเคมีในถ่านไฟฉาย โดยความร้อนที่เกิดขึ้นจะทำให้เกิดไอน้ำ ซึ่งไอน้ำนี้จะถูกดูดซับไว้ในผงถ่านที่มีสารนำไฟฟ้าที่มีลักษณะเป็นเจล เมื่อไอน้ำควบแน่นเป็นหยดน้ำ จะทำให้สารนำไฟฟ้ากลายเป็นสารละลายนำไฟฟ้าที่เรียกว่า “สารละลายอิเลคโทรไลต์”  ซึ่งถ่านอัลคาไลน์จะมีสารละลายอิเลคโทรไลต์ที่มีสภาพเป็นด่างเข้มข้นในรูปของโพแทสเซียมไฮดรอกไซด์   โดยจะถูกดูดซับไว้โดยแผ่นเส้นใยหินในถ่าน ทำให้สารละลายอิเลคโทรไลต์ไม่ไหลเยิ้มออกมา  แต่ในบางครั้งเราอาจเห็นเป็นคราบหรือผลึกเกลือสีขาว ส่วนถ่านคาร์บอน-สังกะสีนั้นจะมีสารละลายอิเลคโทรไลต์ที่มีสภาพเป็นด่างอ่อน เช่น แอมโมเนียมคลอไรด์ และสังกะสีคลอไรด์  แต่เนื่องจากถ่านคาร์บอน-สังกะสีมีปลอกหุ้มเป็นแผ่นสังกะสี หุ้มด้วยแผ่นพลาสติกอีกชั้น ทำให้สารละลายอิเลคโทรไลต์สามารถไหลเยิ้มออกมาได้ง่าย การแกะถ่านไฟฉายจึงควรสวมถุงมือและหน้ากากเพื่อป้องกันอันตรายที่อาจเกิดขึ้นได้

สัปดาห์หน้า เรามาดูกันนะครับว่าจะสามารถนำถ่านไฟฉายใช้แล้ว มาใช้ประโยชน์อะไรได้บ้าง